Wat wil jíj zelf eigenlijk?

“Als ik de Staatsloterij win, stop ik morgen met werken.”

Ze zegt het tijdens ons gesprek alsof het antwoord vanzelfsprekend is.
“En wat ga je dan doen?” vraag ik. Ze lacht.
“Geen idee eigenlijk.”

We moeten er allebei om lachen, maar haar antwoord blijft nog even hangen. Want eigenlijk gaat dit gesprek helemaal niet over geld. Het gaat over een vraag die verrassend veel vrouwen moeilijk vinden: wat wil jij eigenlijk?
Niet waar je vanaf wilt.
Niet wat verstandig is.
Niet wat praktisch is.
Niet wat anderen van je nodig hebben.
Wel: Wat wil jíj?

We weten vaak beter wat er allemaal moet dan wat we zelf willen

In de loop van ons leven worden we heel goed in het beantwoorden van andere vragen.
Wat moet vandaag af?
Wat heeft mijn team nodig?
Wat is goed voor de kinderen?
Wat kan mijn moeder aan?
Wat is verstandig voor mijn carrière?
Wat moet ik regelen?
Wat wordt er van mij verwacht?

Daar is op zichzelf helemaal niets mis mee. Een volwassen leven bestaat nu eenmaal uit verantwoordelijkheden, rekening houden met anderen en soms iets doen waar je op dat moment niet direct zin in hebt.

Alleen kan er ongemerkt iets gebeuren.
Je gaat meer en meer reageren op wat het leven van je vraagt. Het gebeurt meestal klein, ongemerkt. Je neemt de volgende stap in je carrière omdat die logisch is. Je blijft nog even omdat het nu niet handig is om weg te gaan. Je schuift iets voor jezelf op omdat iemand anders je nodig heeft. Je zegt ja tegen iets waarvan je denkt: ach, het kan er nog wel bij.
En zo kan een leven ontstaan dat prima functioneert. Je zou het zelfs een goed leven kunnen noemen. Maar je eigen verlangen klinken daarin steeds zachter.

Verlangen verdwijnt niet

“Ik weet eigenlijk niet meer wat ik wil.”
Ik hoor vrouwen dat regelmatig zeggen. Maar als we verder praten, blijkt vaak dat ze verrassend veel weten. Ze willen niet meer voortdurend aanstaan. Niet altijd degene zijn die het oplost. Niet nog vijf jaar precies hetzelfde werk doen. Niet iedere volgende stap zetten alleen omdat die logisch is. Niet steeds beschikbaar zijn. Niet nog langer wachten tot iedereen om hen heen niets meer nodig heeft.

Dat is óók informatie.

Misschien weet je dus niet altijd meteen wat je wél wilt. Maar je voelt vaak al veel eerder wat niet meer klopt. Ik geloof dat verlangen er altijd is. Je raakt alleen het contact ermee kwijt.

Als je jarenlang vooral geoefend hebt in verstandig zijn, aanpassen, vooruitdenken en rekening houden, dan wordt dat vanzelf de taal die je het beste spreekt.
Verlangen is een andere taal. Het spreekt ook veel zachter.
Het zegt niet: “Dit is mijn nieuwe vijfjarenplan.”
Het zegt soms alleen maar: “Oh hier wil ik wel meer van” of ‘Minder van dat graag” of “Hier mis ik iets” of “Dit lucht op” of “Dit past niet meer bij mij”.

Misschien leef je nog naar een oude ooit gemaakte keuze

Veel van de keuzes die vandaag je leven bepalen, heb je jaren geleden gemaakt. Misschien wilde je carrière maken. Financiële zekerheid. Een leidinggevende positie. Een mooi huis. Een gezin. Ergens heel goed in worden.
En dat klopte destijds. Maar de vrouw die die keuzes maakte, is niet meer helemaal dezelfde vrouw die je vandaag bent.

Je hebt in de tussentijd veel meegemaakt. Je hebt geleefd. Ervaringen opgedaan. Succes gekend en teleurstellingen gehad. Misschien kinderen gekregen en zien opgroeien. Ouders ouder zien worden. Een relatie zien veranderen. Ontdekt wat werk je geeft en wat het van je vraagt.
Je bent gerijpt zullen we maar zeggen.

En toch behandelen we oude doelen soms alsof we ze ooit voor altijd hebben vastgelegd.
Je hebt twintig jaar gewerkt om ergens te komen, dus nu moet je er vooral blijven.
Je wilde ooit leidinggeven, dus het zou vreemd zijn als je daar nu minder van wilt.
Je hebt zo veel opgebouwd, dus waarom zou je iets anders willen?

Maar van gedachten veranderen maakt je eerdere keuze niet verkeerd. Misschien was die keuze toen precies goed. En misschien klopt er vandaag iets anders. No big deal.

Dankbaarheid en verlangen kunnen tegelijk bestaan

Dankbaarheid en verlangen kunnen tegelijk bestaan. Daar lopen veel vrouwen volgens mij op vast. Want als je leven goed is, voelt verlangen al snel ondankbaar. Je hebt toch een goede baan? Een fijn gezin? Een huis? Een inkomen? Mensen die van je houden? Waarom zou je dan iets anders willen?

Ik had destijds een goede baan bij de bank. En toch voelde het voor mij niet meer goed. Ik wilde weg wat voor buitenstaanders onbegrijpelijk was. Die zouden tekenen voor zo’n baan. Waarom zou ik iets anders willen.

Maar dankbaar zijn betekent niet dat je niets meer mag verlangen.
Je kunt heel blij zijn met wat je hebt opgebouwd en voelen dat je toe bent aan iets anders.
Je kunt van je werk houden en minder willen werken.
Je kunt van je gezin houden en meer ruimte voor jezelf nodig hebben.
Je kunt waarderen wat een bepaalde periode in je leven je heeft gebracht en toch weten dat die periode voorbij is.

Je bent meer dan de rollen die je vervult

We vervullen in de loop van ons leven verschillende rollen. Dochter. Partner. Moeder. Buurvrouw. Sportmaatje. Professional. Leidinggevende. Vriendin. Mantelzorger. Degene die regelt. Degene die sterk blijft. Degene die altijd wel een oplossing vindt.

Die rollen zijn echt. Ze horen bij je. Maar geen enkele rol is het hele verhaal. Als je niet oppast dan zijn deze rollen zo vanzelfsprekend dat je jezelf alleen nog maar via die rollen kent.
Wat heeft mijn team nodig? Wat heeft mijn partner nodig? Wat hebben mijn kinderen nodig? Wat kan ik voor mijn ouders betekenen?
Begrijpelijk hoor. Maar er ontbreekt er één: waar ben jij?
En dit is niet egocentrisch bedoeld. Jij maakt toch ook onderdeel uit van je eigen leven. Waar ben jij.

Waarom de vraag ‘wat wil je?’ soms juist blokkeert

Daarom vind ik de vraag “Wat wil je?” soms ook te groot. Zeker als je die vraag lang niet aan jezelf hebt gesteld. Dan lijkt het ineens alsof je een compleet nieuw leven moet bedenken.
Ander werk? Verhuizen? Minder werken? Meer reizen? Een opleiding? Je relatie veranderen?
Voor je het weet probeer je het juiste antwoord te produceren vanuit je hoofd.

Daarom begin ik liever kleiner. Wat wil je méér? Wat wil je minder? Waar krijg je energie van? Wat mis je? Waar word je nieuwsgierig van? Wat voelt zwaar zodra je eraan denkt? En waar voel je juist iets openen?
Niet alles wat je voelt is automatisch een opdracht. Maar je lichaam geeft vaak eerder waardevolle informatie die je verder kan brengen.

Zo kun je bijvoorbeeld ergens over praten en merken dat je adem ruimer wordt. Of juist dat alles in je samentrekt. Je kunt aan een nieuw idee denken en ineens energie voelen. Je kunt jezelf voorstellen dat je nog vijf jaar precies zo doorgaat en merken dat je daar helemaal niet blij van wordt.
Dat is informatie. Dat is nog geen besluit.

We maken van verlangen veel te snel een praktisch probleem

Iets anders wat ik opmerk is, dat verlangen heel snel worden gerationaliseerd.
Dan wordt er bijvoorbeeld gezegd: “Ik zou eigenlijk minder willen werken.” “Ik zou iets creatiefs willen doen.” “Misschien wil ik ander werk.” “Ik wil meer tijd alleen.” “Ik wil reizen.” “Ik wil meer verdienen.” “Ik wil eigenlijk helemaal geen leidinggevende meer zijn.”

En als een duveltje uit een doosje komen de bezwaren: kan dat financieel? Wat betekent dat voor mijn functie? Wat vindt mijn werkgever? Hoe zit het met mijn pensioen? Wat als ik me ga vervelen?

Dat zijn geen onzinvragen, hoor. Je hebt ook de werkelijkheid in ogenschouw te nemen.
Maar als dat in één adem wordt genoemd met je verlangens, dan heb je nauwelijks gehoord wat je werkelijk verlangde. Je bent alweer bezig met waarom het onmogelijk is. Je geeft je verlangens dan geen schijn van kans.
We schieten razendsnel van wat wil ik naar hoe moet dat dan?
En praten onszelf weer terug naar waar we vandaan kwamen.

Soms is het handig om een vuurtje te leggen onder je verlangen. Een brandend verlangen.
Dan loop je warm voor het idee en dan zie je meer mogelijkheden dan als het maar een leuk idee was.
En daarbij je hoeft je verlangen niet onmiddellijk uit te voeren. Je hoeft er zelfs nog geen plan voor te hebben. Eerst gewoon weten wat je wilt, is al een goede stap.

In een snelle wereld moet je jezelf bewust blijven opzoeken

Weten wat je wilt, dat wordt volgens mij de komende jaren alleen maar belangrijker. We leven in een tijd waarin bijna alles sneller gaat. Berichten. Werk. Informatie. Besluiten. AI.
We doen steeds meer in minder tijd. Dat biedt fantastische mogelijkheden.
Maar omdat er steeds meer kán, wordt er van ons ook steeds meer en sneller wat verwacht.

Die urgentie is luid aanwezig. Verlangen is dat niet.
Je verlangen stuurt je geen melding of een alert om half vijf ‘s middags.
Het wordt pas hoorbaar wanneer er even niets anders om aandacht vraagt.
Tijdens een wandeling. In de auto. Op vakantie. Onder de douche.

Of ineens op een gewone dinsdagochtend wanneer je denkt: als ik heel eerlijk ben, wil ik dit eigenlijk niet meer. En je lichaam ontspant, je schouders zakken en je ademhaling wordt rustiger.
Ruimte creëren voor jezelf is niet alleen een prettige bijkomstigheid. Het helpt je ook om jezelf weer te kunnen horen.

Je hoeft nog niets te veranderen

Je hoeft na het lezen hiervan niet ineens je baan op te zeggen of je leven opnieuw in te richten.
Je hoeft geen visionboard te maken en al helemaal geen tienjarenplan.
Het is genoeg om jezelf weer wat vaker mee te laten praten. Niet nadat je hebt bedacht wat iedereen anders nodig heeft of vastgesteld hebt wat haalbaar en verstandig is. Eerder.

Wat wil ik? Wat mis ik? Waar verlang ik naar? Wat zou ik opnieuw kiezen als ik vandaag niet automatisch hoefde door te gaan met wat ik ooit heb gekozen?
En misschien komt er niet meteen een helder antwoord. Dat hoeft ook niet.
Verlangen laat zich niet luidkeels horen. Je hebt stil te worden om het weer te horen.

Ruimte om te kiezen

Als je jezelf hierin herkent, weet je waarschijnlijk al best goed waar je jezelf voorbijloopt.
Alleen merk je het vaak pas achteraf.
En voor je het weet, is er alweer een volgende vraag, een volgende verantwoordelijkheid, iets dat eerst moet. Zo schuif jij opnieuw op.

Daarom heb ik Ruimte om te kiezen gemaakt.
Zeven dagen lang neem je elke dag ongeveer tien minuten om eerder te merken: wat wil ík hier eigenlijk? Waar schuif ik mezelf weer opzij? En wat doe ik deze keer anders?

Geen lange opdrachten. Geen huiswerk waar je achteraan moet.
Wel even tijd om jezelf weer mee te nemen.

En om te voorkomen dat je over een jaar nog steeds denkt: ik weet eigenlijk al zo lang dat ik anders wil.
Je kunt hier meedoen aan Ruimte om te kiezen